Uchylenie alimentów
Płacisz alimenty, choć sytuacja się zmieniła? Sprawdź, czy są podstawy do uchylenia obowiązku.
Pełnoletność dziecka nie kończy alimentów automatycznie. Jeżeli uprawniony może utrzymać się samodzielnie, nie podejmuje realnych starań o usamodzielnienie albo dalsze świadczenia powodują nadmierny uszczerbek, możliwe jest wystąpienie do sądu o ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego.
Zanim przestaniesz płacić
Samodzielna decyzja nie uchyla wyroku ani egzekucji.
Jeżeli alimenty wynikają z wyroku, ugody lub innego tytułu wykonawczego, samo ukończenie przez dziecko 18 lat, podjęcie pracy albo zakończenie nauki nie usuwa obowiązku z obrotu prawnego. Potrzebne jest prawidłowo sformułowane żądanie i wykazanie zmiany stosunków.
- Znajdź wyrok albo ugodę
Przygotuj dokument, na podstawie którego płacisz alimenty, jego datę, sygnaturę akt oraz informację, czy świadczenie jest egzekwowane przez komornika.
- Ustal, co się zmieniło
Znaczenie może mieć zakończenie nauki, zatrudnienie, własna działalność, dochody z majątku, brak postępów w nauce albo wieloletnie odkładanie usamodzielnienia.
- Zbierz dostępne dowody
Pomocne mogą być informacje o szkole lub uczelni, zatrudnieniu, kwalifikacjach, miejscu zamieszkania, sytuacji zdrowotnej oraz możliwościach zarobkowych obu stron.
- Nie ignoruj egzekucji
Wniesienie pozwu samo w sobie nie wstrzymuje płatności ani działań komornika. Trzeba ocenić potrzebę i dopuszczalny zakres zabezpieczenia na czas procesu.
Zakres pomocy
Nie wystarczy wskazać wieku. Trzeba wykazać konkretną zmianę.
Sąd porównuje sytuację istniejącą przy ustalaniu alimentów z sytuacją obecną. Strategia zależy od tego, kto jest uprawnionym, czy nadal się uczy, jakie ma możliwości zarobkowe oraz od kiedy rzeczywiście istnieją podstawy do ustania obowiązku.
Ocena podstaw do uchylenia
Analiza wyroku lub ugody, wieku uprawnionego, przebiegu nauki, zatrudnienia, dochodów, stanu zdrowia oraz możliwości samodzielnego utrzymania.
Ustalenie właściwej daty
Ocena, kiedy nastąpiła zmiana stosunków i czy żądanie powinno dotyczyć dnia wniesienia pozwu, daty wcześniejszej albo innego momentu wynikającego z dowodów.
Przygotowanie materiału dowodowego
Ustalenie dokumentów, świadków i informacji, o których pozyskanie należy zwrócić się do szkoły, uczelni, pracodawcy, ZUS, urzędu skarbowego lub innych podmiotów.
Pozew o ustalenie wygaśnięcia
Przygotowanie żądania, uzasadnienia, wartości przedmiotu sporu, wniosków dowodowych oraz stanowiska dotyczącego kosztów i daty ustania obowiązku.
Zabezpieczenie na czas procesu
Ocena możliwości czasowego ograniczenia obowiązku lub egzekucji, jeżeli dalsze wykonywanie dotychczasowego tytułu prowadziłoby do istotnych i trudnych do odwrócenia skutków.
Reprezentacja przed sądem
Prowadzenie sprawy, przygotowanie do przesłuchania, reakcja na twierdzenia uprawnionego oraz obrona stanowiska aż do prawomocnego zakończenia postępowania.
Jak wygląda współpraca?
Od oceny zmiany stosunków do prawomocnego rozstrzygnięcia.
Podstawą żądania jest zmiana stosunków w rozumieniu art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W sprawie pełnoletniego dziecka znaczenie mają także jego zdolność do samodzielnego utrzymania, rzeczywiste starania o usamodzielnienie oraz wpływ dalszych świadczeń na sytuację rodzica.
- 01
Konsultacja i analiza tytułu
Ustalamy podstawę alimentów, aktualną wysokość świadczenia, datę poprzedniego rozstrzygnięcia, sytuację uprawnionego i ewentualny stan egzekucji.
- 02
Plan dowodowy
Porządkujemy posiadane informacje i wskazujemy, które dowody można złożyć od razu, a o które powinien zwrócić się sąd.
- 03
Pozew i zabezpieczenie
Formułuję datę wygaśnięcia obowiązku, uzasadnienie oraz wnioski odpowiadające sytuacji klienta, w tym dotyczące ochrony na czas postępowania.
- 04
Postępowanie sądowe
Reprezentuję klienta, przeprowadzam dowody, przygotowuję go do przesłuchania i reaguję na nowe twierdzenia oraz dokumenty przedstawione przez drugą stronę.
Jasne zasady współpracy
Koszt pierwszej konsultacji i dalszego prowadzenia sprawy.
Przed zleceniem otrzymujesz ocenę podstaw żądania, listę potrzebnych dowodów i informację o proponowanym zakresie pomocy prawnej.
Konsultacja w sprawie alimentów
Spotkanie do 60 minut, stacjonarnie albo zdalnie. Przed konsultacją możesz przekazać wyrok lub ugodę, pisma komornika i informacje o obecnej sytuacji uprawnionego.
Pozew i reprezentacja
Wynagrodzenie zależy od zakresu żądania, liczby potrzebnych dowodów, okresu objętego pozwem, stanu egzekucji oraz przewidywanego stopnia sporu.
Jeżeli po konsultacji zlecisz kancelarii prowadzenie sprawy, zapłacone 250 zł zostanie zaliczone na poczet dalszego wynagrodzenia. Opłata sądowa od pozwu zależy od wartości przedmiotu sporu, którą przy świadczeniach okresowych co do zasady ustala się na podstawie sumy świadczeń za jeden rok.
Adwokat Krzysztof Łątkowski
W sprawie o uchylenie alimentów decydują fakty, daty i dobrze dobrane dowody.
Jestem adwokatem i członkiem Izby Adwokackiej w Olsztynie. Od ponad 8 lat reprezentuję klientów w sprawach rodzinnych, w tym dotyczących alimentów na dzieci i byłych małżonków.
Każda sprawa wymaga porównania dwóch momentów: sytuacji z czasu ustalania alimentów oraz sytuacji obecnej. Klient otrzymuje rzeczową ocenę szans, słabych punktów i ryzyka dalszej egzekucji, a także plan pozyskania dowodów, których często nie posiada samodzielnie.
Najczęstsze pytania
Co warto wiedzieć przed pozwem o uchylenie alimentów?
O wyniku sprawy nie przesądza sam wiek uprawnionego. Sąd bada całokształt aktualnej sytuacji, jej zmianę od poprzedniego rozstrzygnięcia oraz dowody przedstawione przez strony.
Czy alimenty wygasają po ukończeniu przez dziecko 18 lat?
Nie. Polskie prawo nie wskazuje wieku, po którego osiągnięciu alimenty na dziecko ustają automatycznie. Obowiązek rodziców trwa co do zasady do czasu, gdy dziecko może utrzymać się samodzielnie, chyba że zachodzą inne ustawowe podstawy uchylenia się od świadczeń wobec dziecka pełnoletniego.
Kiedy można żądać uchylenia alimentów na pełnoletnie dziecko?
Podstawą może być uzyskanie przez dziecko zdolności do samodzielnego utrzymania, brak rzeczywistych starań w tym kierunku albo nadmierny uszczerbek rodzica związany z dalszymi świadczeniami. Każda z tych okoliczności wymaga odniesienia do konkretnego stanu faktycznego.
Czy studiowanie zawsze oznacza dalszy obowiązek płacenia?
Nie automatycznie. Znaczenie mają charakter i przebieg nauki, osiągane wyniki, powtarzanie lat, zmiany kierunków, realne zaangażowanie, możliwość podjęcia pracy oraz przyczyny przedłużania kształcenia. Rzetelna i celowa nauka może jednak uzasadniać dalsze alimenty.
Czy podjęcie pracy przez dziecko wystarczy do uchylenia alimentów?
Może być istotnym argumentem, ale sąd ocenia wysokość i stabilność dochodów, wymiar zatrudnienia, koszty utrzymania, stan zdrowia oraz możliwość pogodzenia pracy z nauką. Dorywcze albo niskie dochody nie zawsze oznaczają pełną samodzielność.
Czy można żądać uchylenia alimentów z datą wcześniejszą?
W określonych okolicznościach można wskazać wcześniejszą datę, jeżeli już wtedy nastąpiła i utrzymywała się zmiana uzasadniająca wygaśnięcie obowiązku. Datę trzeba precyzyjnie sformułować i udowodnić. Rozliczenie świadczeń już zapłaconych jest odrębnym i zwykle trudniejszym zagadnieniem.
Czy po wniesieniu pozwu można przestać płacić?
Samo wniesienie pozwu nie wstrzymuje obowiązku wynikającego z dotychczasowego tytułu ani egzekucji. Zaprzestanie płatności bez odpowiedniego rozstrzygnięcia może prowadzić do zaległości, odsetek i kosztów komorniczych. Dlatego należy ocenić możliwość złożenia wniosku o zabezpieczenie.
Jakie dowody są potrzebne w sprawie?
Najczęściej znaczenie mają poprzedni wyrok lub ugoda, dokumenty dotyczące nauki i jej wyników, informacje o zatrudnieniu i dochodach, kwalifikacjach, stanie zdrowia oraz sytuacji majątkowej. Jeżeli rodzic nie ma dostępu do dokumentów dziecka, może wnioskować, aby sąd pozyskał je od właściwych podmiotów.
Czy można uchylić alimenty na byłego małżonka?
Tak, ale przesłanki różnią się od alimentów na dziecko. Znaczenie mają podstawa wcześniejszego zasądzenia, zmiana sytuacji stron oraz reguły z art. 60 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Obowiązek wygasa w razie zawarcia przez uprawnionego nowego małżeństwa, a w części przypadków także po upływie pięciu lat od rozwodu, chyba że termin został przedłużony z powodu wyjątkowych okoliczności.
Kontakt z kancelarią
Opisz, kiedy ustalono alimenty i co zmieniło się od tego czasu.
Wskaż wysokość świadczenia, wiek uprawnionego, jego aktualną naukę lub pracę oraz informację, czy trwa egzekucja komornicza. Jeżeli możesz, prześlij wyrok, ugodę albo ostatnie pisma ze sprawy.
10-542 Olsztyn
13-300 Nowe Miasto Lubawskie